A Sanskrit application for sick leave (अवकाशार्थं प्रार्थना-पत्रम्) is a formal letter written to the principal or class teacher requesting leave due to illness. It is a standard writing exercise for Class 6 to 10 Sanskrit students. The letter uses simple Sanskrit sentences in formal patra-lekhan style.
Sanskrit sick leave application = अवकाशार्थं प्रार्थना-पत्रम्।
Begin: सेवायाम्, प्रधानाचार्य महोदय — (To, The Principal).
Key phrase: सविनयं निवेदयामि यत् (I humbly submit that).
अस्वस्थः (male) / अस्वस्था (female) = unwell; ज्वरः = fever.
End: भवदीयः छात्रः / भवदीया छात्रा — (Your student, m/f).
Used in NCERT Sanskrit (Ruchira series) Class 6–10 patra-lekhan exercises.
Format (Sanskrit Patra):
सेवायाम्, प्रधानाचार्य महोदय/महोदया, [विद्यालय का नाम], [नगर]
दिनांकः — [DD/MM/YYYY]
विषयः — अस्वस्थतायाः कारणेन अवकाशार्थं प्रार्थना-पत्रम्
महोदय/महोदया,
सविनयं निवेदयामि यत् अहम् अद्य अत्यन्तम् अस्वस्थः/अस्वस्था अस्मि। ज्वरेण/खांसीना/शिरोवेदनया पीडितः/पीडिता अस्मि। चिकित्सकेन [दिनाङ्कपर्यन्तम्] विश्रामः कर्तव्यः इति उक्तम्। अतः दिनांकात् [तारीख] पर्यन्तम् [संख्या] दिनानां कृते अवकाशः प्रदातव्यः। कृपया अनुग्रहं कृत्वा अवकाशं स्वीकुर्वन्तु।
भवदीयः/भवदीया छात्रः/छात्रा, [नाम] कक्षा — [कक्षा संख्या]
Sample Letter (Complete):
सेवायाम्, प्रधानाचार्य महोदयः, केन्द्रीय विद्यालय, नई दिल्ली
दिनांकः — ०६/०५/२०२६
विषयः — अस्वस्थतायाः कारणेन अवकाशार्थं प्रार्थना-पत्रम्
महोदय,
सविनयं निवेदयामि यत् अहम् अद्यतः अत्यन्तम् अस्वस्थः अस्मि। मह्यम् तीव्रः ज्वरः अस्ति। चिकित्सकेन त्रिदिनानाम् विश्रामः कर्तव्यः इति उक्तम् अस्ति। अतः दिनांक ०७/०५/२०२६ तः ०९/०५/२०२६ पर्यन्तम् त्रयाणां दिनानां कृते अवकाशः अनुग्राह्यः।
भवदीयः छात्रः, रामः शर्मा कक्षा — नवमी (९) अनुक्रमांकः — १५
Translation (English): To, The Principal, Kendriya Vidyalaya, New Delhi
Date: 06/05/2026
Subject: Application for sick leave
Respected Sir,
I humbly submit that I am very unwell today. I have high fever. The doctor has advised rest for three days. Therefore, I request leave for three days from 07/05/2026 to 09/05/2026.
Your student, Ram Sharma, Class 9, Roll No. 15
Key Sanskrit Vocabulary:
| Sanskrit | Meaning |
|---|---|
| सविनयं निवेदयामि | I humbly submit |
| अस्वस्थः/अस्वस्था | Unwell (m/f) |
| ज्वरः | Fever |
| चिकित्सकः | Doctor |
| अवकाशः | Leave |
| अनुग्राह्यः | Kindly grant |
| भवदीयः/भवदीया | Yours (m/f) |
A Sanskrit sick leave application begins with: सेवायाम्, प्रधानाचार्य महोदय (To, The Principal). State the reason: सविनयं निवेदयामि यत् अहम् अस्वस्थः/अस्वस्था अस्मि। ज्वरः अस्ति (I am unwell. I have fever). Request leave: [X] दिनानां कृते अवकाशः अनुग्राह्यः (Please grant leave for [X] days). Close with: भवदीयः/भवदीया छात्रः/छात्रा, [Name], कक्षा [X].
सुमित्रानंदन पंत का जीवन परिचय (Sumitranandan Pant)
सुमित्रानंदन पंत का जीवन परिचय पढ़ें। जानें प्रकृति के सुकुमार कवि की प्रमुख रचनाएं (वीणा, पल्लव, चिदंबरा) और उन्हें मिले ज्ञानपीठ पुरस्कार के बारे में।
सुंदर का विलोम शब्द (Antonym of Sundar)
हिंदी व्याकरण: जानें 'सुंदर' (Beautiful) का सही विलोम (विपरीतार्थक) शब्द क्या होता है (कुरूप/बदसूरत)। वाक्यों में विलोम शब्दों का सही प्रयोग करना सीखें।
सूरज का पर्यायवाची शब्द (Synonyms of Sun in Hindi)
हिंदी व्याकरण: जानें 'सूरज' (Sun) के सबसे महत्वपूर्ण पर्यायवाची शब्द (जैसे सूर्य, रवि, दिनकर, भास्कर, और भानु) अर्थ और वाक्य प्रयोग के साथ।
सूरदास का जीवन परिचय
सूरदास: जन्म 1478 ई., सीही (दिल्ली)। सूरसागर, सूर-सारावली। भाषा: ब्रजभाषा। गुरु: वल्लभाचार्य। कृष्ण-भक्ति के महान कवि।
सूरदास के पद : Class 10 Hindi Summary and Meaning
कक्षा 10 हिंदी (क्षितिज) 'सूरदास के पद' का सारांश और भावार्थ। जानें गोपियों और उद्धव के बीच का संवाद, और 'ऊधौ, तुम हौ अति बड़भागी' का व्यंग्य अर्थ।
Turn this guide into revision flashcards, a practice exam, or an AI-generated podcast — free, no signup required.